แขน ขา เคลื่อนไหวได้ดั่งใจ !

แขน ขา เคลื่อนไหวได้ดั่งใจ ! (ดวงใจพ่อแม่)

โดย : อักษรสิน

ใครเลยจะคิดว่าเพียงไม่กี่เดือนเจ้าหนูที่นอนเค้งอยู่ในเบาะ

เผลอแวบเดียวก็คลานไปไหนมาไหนได้อย่างเหลือเชื่อ

ทำเอาพ่อแม่อย่างเรา ๆ ตามจับกันไม่ทันเลย

นับจากที่เจ้าหนูเปิดตามาสู่โลกกว้างใบนี้ เวลาส่วนใหญ่มักจะวนเวียนอยู่ในเปล ครั้นจะไปอาบน้ำ-กินข้าวก็ต้องมีคนอุ้มอยู่ตลอด จะไปไหนมาไหนด้วยตัวเองไม่ได้สักที จวบจนเข้าอายุ 4 เดือน ร่างกายเริ่มแข็งแรงเข้าที่ขึ้น พัฒนาการอย่างแรกที่น่าภูมิใจคือ คอสามารถตั้งชันได้เองแล้ว อยากจะหันซ้ายหันขวาก็ได้ตามใจฉัน ตามมาด้วยการนั่งอย่างมั่นคง และเริ่มคลานในวัย 7-8 เดือนนั่นเอง

ช่วงนี้แหละค่ะที่คุณพ่อคุณแม่บางคนยังติดความคิดว่า เจ้าหนูคงจะนั่งจุ้มปุ๊กอยู่กับที่ หรือคิดว่าเขายังไปไหนไม่ได้อยู่ดี ซึ่งความจริงแล้วหากเจ้าหนูเริ่มคลานเป็น เขาจะคลานไปเรื่อย ๆ ให้สมกับความต้องการของตัวเองเสียที และจะหยุดต่อเมื่อเมื่อยแล้ว หรือเจอของเล่นที่น่าสนใจกว่า ทั้งนี้ สิ่ง สำคัญที่สุด คือคุณพ่อคุณแม่ต้องตั้งรับกับพัฒนาการที่เปลี่ยนไปของเขาให้ทัน ส่งเสริมการเคลื่อนไหวอย่างมั่นคงให้ลูก และรับมือด้วยการสร้างความปลอดภัยภายในบ้านให้ดีด้วย

เข้าใจพัฒนาการการเคลื่อนไหวลูก

แรกเกิด – 1 เดือนแรก : มีปฏิกิริยาสะท้อนกลับ (Reflex) ขยับตัวเพื่อให้นอนอยู่ในท่าสบาย กำมือ และคอยังไม่แข็ง

2-3 เดือน : ชอบหมุนแขนขาเล่น เกร็งคอให้มองสิ่งต่าง ๆ ได้เล็กน้อย

4-6 เดือน : เมื่อนอนคว่ำจะเหยียดตัวเหมือนเครื่องบิน พลิกกลับตัวได้ หันศรีษะ มองสิ่งรอบตัวได้ทุกทาง นั่งได้ไหล่ตรง แต่จะต้องมีคนประคองหลัง ถนัดใช้นิ้วชี้กับนิ้วโป้ง

7-9 เดือน : นั่งได้มั่นคงด้วยตัวเอง ใช้มือยันพื้นเตรียมคลาน และถัดตัวเองไปจนคลานได้ ชอบเหนี่ยวเพื่อยันตัวเองขึ้น

10-12 เดือน : คลานไวขึ้นมาก พยายามทรงตัวขึ้นยืนได้เอง ชอบเดินเกาะเฟอร์นิเจอร์ ปีนขึ้นลงบันไดและสามารถก้มตัวไปเก็บของได้

ลีลาเคลื่อนที่...ลูกคุณเป็นแบบไหนกัน?

แบบหนอน (The inchworm) : เจ้าหนูจะใช้ท้องเคลื่อนที่เป็นหลัก ส่วนแขนขาใช้เล็กน้อยเท่านั้น และคืบไปข้างหน้าทีละน้อย

แบบทหาร (Commando crawl) : ท่าทางเหมือนนักเรียนทหารอย่างนั้นแหละค่ะ เพราะเขาจะใช้แขนช่วงข้อศอกถัดตัวไปข้างหน้า

แบบถอยหลัง (Reverse crawl) : ท่านี้เริ่มจากยามที่เขานั่ง เจ้าหนูจะกัดมือดันตัวเองไปข้างหลังอย่างรีบร้อน แทนที่จะไปข้างหน้าเหมือนท่าอื่น

แบบกบกระโดด (Leapfrog crawl) : เจ้าหนูจะยกก้นและใช้ขาถีบตัวเองไปข้างหน้า

แบบทแยงมุม (Cross- crawl) : เจ้าหนูจะใช้แขนสลับกันผลัดกับเข่าเพื่อไปข้างหน้า แต่มักไม่ตรงทาง เฉียงทแยงมุมอยู่เรื่อย

แบบหมี (Bear crawl) : ท่านี้เจ้าหนูเริ่มยืนได้แล้ว แต่ยังไม่ตรงนัก ลักษณะโงนเงน ขาและแขนก็ยังไม่ตึง เหมือนเวลาหมีเดินนั่นเองค่ะ

แบบกลิ้ง (The roll) : เขาจะนอนกลิ้งไปยังที่ที่เขาต้องการเลยโดยใช้หัวและก้น เป็นตัวนำทิศทาง

แต่ไม่ว่าลูกคุณจะเดินท่าไหนก็ไม่ต้องห่วงนะคะ เพราะเขาจะมีพัฒนาการที่ดีขึ้นตามลำดับ และจะเดินตรงทางอย่างพวกเราเมื่ออายุ 1 ขวบครึ่งค่ะ

ช่วยลูกพัฒนา...การเคลื่อนไหว (สำหรับวัย 6 เดือนขึ้นไป)

1. จับใต้ท้องบริเวณรักแร้ของเจ้าหนูแล้วยกตัวขึ้นปล่อยให้ขาลูกได้ก้าวเดิน ปล่อยให้แขนได้แกว่งไกวโดยที่มีเราพยุงอยู่ กล้ามเนื้อขาและแขนจะแข็งแรงขึ้น

2. พยายามเอาของเล่นที่ลูกชอบมาก ๆ ไว้ให้ไกลลูก เขาจะได้พยายามเคลื่อนตัวไปหยิบเอง แต่ไม่ใช่พอลูกคลานไปถึงแล้วคุณก็ย้ายของหนีนะคะ ถ้าทำอย่างนั้นลูกจะรู้สึกหงุดหงิดและไม่มีความเชื่อมั่นในตัวเอง เพราะทำไม่สำเร็จค่ะ

3. ให้คุณเคลื่อนไหวไปรอบ ๆ ห้องช้า ๆ และหยุดเป็นระยะคอยพูดคุยกับเขาด้วย เพราะลูกจะเอี้ยวตัวหันมาดู วิธีนี้ทำให้เด็กสามารถควบคุมการหันทิศทางและการทรงตัวของศรีษะได้ดีขึ้น

4. เวลาเจ้าหนูจะเข้านอนอย่าห่มผ้าให้ลูกทันที ให้ลูกได้นอนกลิ้งไปมาบนเปลหรือบนที่นอนสักพัก เพื่อเจ้าหนูจะได้เคลื่อนไหวอย่างอิสระเมื่อเขาหลับแล้วค่อยห่มผ้าให้ค่ะ


credit www.kapook.com

5. ให้เจ้าหนูนั่งบนตักที่กำลังนั่งขัดสมาธิอยู่ นำของเล่นชิ้นเล็กให้เจ้าหนูถือเล่น คุณก็โยกตัวขยับไปมา สังเกตว่าเมื่อเจ้าหนูมีของเล่นอยู่ในมือจะมีสมาธิ ทำให้เขาทรงตัวอยู่บนตักที่โยกเยกของเราได้ ไม่ล้มคว่ำหรือหน้าคะมำค่ะ

เพิ่มเกราะป้องกันให้ลูกนักเคลื่อนที่

หาที่กั้นประตู บันได ระเบียง หรือที่ที่มีความเสี่ยงเอาไว้ เผื่อเจ้าหนูจอมซนคลานไปไหนก็ยังมีอุปกรณ์กันอันตรายยามคลาดสายตา

เก็บสายไฟหรือสายต่อปลั๊กต่าง ๆ ให้เรียบร้อย เพราะเจ้าหนูจะดึงเพื่อเหนี่ยวตัวขึ้นยืน

หาฟองน้ำหรือวัสดุนุ่มมาหุ้มขอบและมุมแหลมคมของเฟอร์นิเจอร์ กันไว้ยามลูกล้มกระแทก

อย่าใส่ถุงเท้าให้ลูกเวลาลูกหัดคลานหรือเดิน เพราะจะทำให้ไม่ถนัดและลื่น

การที่ลูกเคลื่อนไหวได้อย่างอิสระตามใจคิดถือเป็นพัฒนาการที่ก้าวข้ามมาอีก ขั้นหนึ่งแล้วนะคะ เจ้าหนูจะเริ่มเป็นนักสำรวจคอยตรวจทุกสิ่งที่เขาสนใจ ได้เรียนรู้โลกใหม่ที่ไม่ได้หยุดอยู่กับที่ คุณพ่อคุณแม่ก็ต้องเรียนรู้ตามเขาให้ทันด้วยนะคะ อย่าลืมเสียล่ะ...!!